Düzensizlik Türleri (A1-A2-A3, B1-B2) [1][1]TBDY 2018, Madde 3.6.1, Tablo 3.6

TBDY 2018, yapısal düzensizlikleri planda görülenler ve düşey doğrultuda görülenler olmak üzere kodlanmış beş ana başlıkta tanımlar.

Planda düzensizlikler:

• A1 (Burulma DüzensizliğiBurulma Düzensizliği (A1)Bir kattaki maksimum göreli kat ötelemesinin, o kattaki ortalama göreli ötelemeye oranının (η_bi) 1.2'den büyük olması durumunda ortaya çıkan planda düzensizlik türü.): Bir kattaki maksimum göreli kat ötelemesinin, o kattaki ortalama göreli ötelemeye oranı olan BurulmaBurulmaBir elemanın ekseni etrafında dönme eğilimi yaratan, kesitte kayma gerilmesi doğuran dış moment etkisi. Düzensizliği Katsayısı $\eta_{bi}$‘nin 1.2’den büyük olması ($\eta_{bi} = (\Delta$__i^{(X)})_{max} / (\Delta__i^{(X)})_{ort} > 1.2).
• A2 (Döşeme SüreksizliğiDöşeme Süreksizliği (A2)Döşemede, deprem kuvvetlerini düşey taşıyıcı sistem elemanlarına güvenle aktaramayacak büyüklükte boşluk veya rijitlik/dayanım azalması bulunması durumunda ortaya çıkan planda düzensizlik türü.): Döşemede yeterli rijitlikRijitlikRijitlik, bir elemanın veya yapının yük altında ne kadar az şekil değiştirdiğini gösteren özelliktir; aynı yük altında daha az yer değiştiren sistem daha rijittir. ve bütünlüğü sağlayamayacak büyüklükte boşluk veya kesinti bulunması.
• A3 (Planda Çıkıntılar Bulunması): Kat planında girinti/çıkıntıların belirli oranları aşması.

Düşeyde düzensizlikler:

• B1 (Zayıf KatZayıf KatBir katın yatay dayanımının, bitişik kata göre TBDY 2018'de tanımlanan sınırın altında kalması durumunda ortaya çıkan düşey düzensizlik türü (B1).): Bir katın yatay dayanımının bitişik kata göre belirli bir oranın altında kalması.
• B2 (Yumuşak KatYumuşak Kat (B2)Bir katın rijitliğinin, bir üst veya bir alt kata göre ortalama göreli kat ötelemesi oranı üzerinden tanımlanan Rijitlik Düzensizliği Katsayısı (η_ki) 2.0'den büyük olması durumunda ortaya çıkan düşey düzensizlik türü (B2).): Bir katın rijitliğinin bitişik kata göre belirli bir oranın altında kalması.

Bu kodların her biri, tespit edildiğinde farklı bir mühendislik müdahalesi gerektirir: A1 tespit edildiğinde ek dışmerkezlikEk DışmerkezlikKütle ve rijitlik dağılımındaki hesaba katılamayan belirsizlikleri karşılamak için, hesaplanan dışmerkezliğe yönetmelikçe eklenmesi zorunlu tutulan ek (kazai) dışmerkezlik payı. büyütme katsayısı uygulanır ve bazı durumlarda doğrusal olmayan analiz zorunlu hâle gelir; B1 ve B2 düzensizlikleri ise genellikle taşıyıcı sistemin o katta güçlendirilmesini veya düzeltilmesini gerektirir. Bir binada birden fazla düzensizlik türü aynı anda bulunabilir; bu durum yönetmelikte “düzensizliklerin birlikte bulunması” olarak ayrıca ele alınır ve genellikle daha kısıtlayıcı hesap yöntemlerinin (doğrusal olmayan analiz gibi) kullanılmasını zorunlu kılar.