Perde Taban Devrilme Momenti Oranı[1]AFAD (2018). Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği. Madde 4.3.2.4, 4.3.4.5-4.3.4.8.Kaynağa Git

EN: Wall Base Overturning Moment Ratio

Deprem etkisinde perdelerin taban devrilme momentleri toplamının bina toplam taban devrilme momentine oranı.

Perde taban devrilme momentiDevrilme MomentiYatay yüklerin (deprem, rüzgar) bina yüksekliği boyunca oluşturduğu, binayı temel seviyesinde devirmeye/yatırmaya çalışan, taban seviyesindeki toplam eğilme momenti. oranı, yatay yükYatay YükDeprem veya rüzgar gibi etkilerden kaynaklanan, yapıya yatay doğrultuda etkiyen ve taşıyıcı sistemin yanal rijitliğini zorlayan yük türü. taşıma görevini perdeler ile çerçeveler arasında değerlendirmeye yarayan boyutsuz büyüklüktür. Aynı deprem doğrultusu ve tutarlı hesap sonuçları kullanılarak:

αM=∑MDEVMo\alpha_M=\frac{\sum M_{\mathrm{DEV}}}{M_o}

yazılır. ∑MDEV\sum M_{\mathrm{DEV}} perdelerin taban devrilme momentleri toplamını, MoM_o bütün binanın taban devrilme momentini gösterir. Buradaki αM\alpha_M, oranı açıklamak için kullanılan simgedir.

TBDY 4.3.4.5’te belirtilen süneklik düzeyiSüneklik DüzeyiTBDY 2018'de bir binanın taşıyıcı sisteminin hedeflenen plastik deformasyon kapasitesine göre sınıflandırıldığı düzey (sınırlı, karma, yüksek). yüksek perde-çerçeve sistemleri için Denklem 4.2, 0,40<αM<0,750{,}40<\alpha_M<0{,}75 aralığını verir. Üst ve alt sınırların sağlanmasına bağlı işlemler farklıdır; sistemin süneklikSüneklikBir malzemenin, kesitin veya sistemin, göçme öncesi ulaşabildiği deformasyonun akma deformasyonuna oranı olarak ifade edilen sünek davranış ölçüsü. sınıfı ve ilgili madde seçilerek R, D ve BYSBina Yükseklik SınıfıTBDY 2018'de binaların temel üstü yüksekliğine göre sekiz sınıfa (BYS I-VIII) ayrıldığı ve hangi tasarım/hesap kuralının hangi binaya uygulanacağını belirleyen sınıflandırma sistemi. koşulları birlikte değerlendirilir. Oranın yüksek olması perdelerin yatay yükün büyük bölümünü taşıdığını, düşük olması ise çerçevelerin baskın olduğunu gösterir; bu nedenle oran, taşıyıcı sistemin sınıflandırılmasında ve R katsayısının seçiminde kullanılır.

Bu terim hakkında detaylı yazıTaşıyıcı Sistem Davranış Katsayısı (R) Nedir? →

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Anabilim Dalları

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.