Bağ Derecesi Katsayısı [1]TBDY 2018, Madde 4.5.4.4-4.5.4.5
EN: Coupling Ratio
Bağ kirişli bir perde sisteminde, toplam devrilme momentinin hangi oranda bağ kirişleri aracılığıyla (eksenel kuvvet çifti şeklinde), hangi oranda ise perde parçalarının kendi eğilme kapasiteleriyle karşılandığını ifade eden katsayı.
Bağ derecesi katsayısı, bağ kirişli (boşluklu) bir perde sisteminde, deprem etkisiyle oluşan toplam devrilme momentinin karşılanmasında bağ kirişlerinin ne oranda katkı sağladığını sayısal olarak ifade eden Ω büyüklüğüdür. Bağ kirişlerinde oluşan kesme kuvvetlerinin perde parçalarına aktardığı eksenel kuvvetNormal KuvvetBir kesite, kesit düzlemine dik (eksen doğrultusunda) etkiyen, çekme veya basınç olarak ortaya çıkan iç kuvvet. çifti (biri basınç, diğeri çekme) tarafından karşılanan moment oranı arttıkça bağ derecesi yükselir. TBDY 2018, bu katsayıyı Denk.(4.14) ile tanımlar:
V}{M_{DEV}} = \frac{c NV}{M1 + M2 + c NV}Burada perde parçaları arasındaki eksen mesafesini, V bağ kirişlerinden perde parçalarına aktarılan eksenel kuvveti, 1 ve 2 perde parçalarının kendi eğilme momentlerini, ise toplam devrilme momentini ifade eder.
Bir perdenin “bağ kirişli (boşluklu) perde” olarak tanımlanabilmesi için Denk.(4.15)‘te verilen koşulun sağlanması gerekir:
Bu koşul sağlanamıyorsa perde parçalarının her biri ayrı ayrı “boşluksuz perde” olarak değerlendirilir. Bunun yanında, perde parçalarında aşırı eksenel kuvvet oluşmasını önlemek amacıyla koşulunun da sağlanmasına çalışılması TBDY 2018’de öngörülür.
Bağ derecesi, sistemin davranışını doğrudan etkiler: yüksek bağ derecesine sahip bir sistemde bağ kirişleri devrilme momentinin büyük kısmını üstlenir ve enerjinin çoğu bu kirişlerde tüketilir (sünek, dağıtılmış bir hasar mekanizması); düşük bağ derecesinde ise perdeler neredeyse bağımsız konsol perdeler gibi davranır. Bağ derecesi, bağ kirişlerinin gerekli donatı detaylandırmasının (çapraz donatılı olup olmayacağının) belirlenmesinde dikkate alınan önemli bir tasarım parametresidir.
Bu tanım faydalı oldu mu?