Kayma Gerilmesi

EN: Shear Stress

Bir kesit düzlemine paralel etkiyen, iki bitişik malzeme katmanını birbirine göre kaydırmaya çalışan gerilme türü.

Kayma gerilmesi, bir kesit düzlemine paralel (teğet) yönde etkiyen, kesitin iki bitişik parçasını birbirine göre kaydırmaya çalışan gerilmeGerilmeBir kesite etkiyen iç kuvvetin, kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemenin iç direncini ifade eden temel mukavemet büyüklüğü. türüdür. Kesme kuvvetiKesme KuvvetiBir kesitin bir tarafındaki kuvvetlerin, kesite paralel bileşkesi; kesitte kayma gerilmesi doğuran iç kuvvet., burulmaBurulmaBir elemanın ekseni etrafında dönme eğilimi yaratan, kesitte kayma gerilmesi doğuran dış moment etkisi. momenti ve aderansAderansBeton ve donatı çeliği arasındaki kayma direnci; kenetlenme boyunu belirler. gibi pek çok mühendislik olgusu, temelde kayma gerilmesi aracılığıyla açıklanır; kayma gerilmesinin dağılımı kesit geometrisine bağlı olarak değişir, örneğin dikdörtgen bir kesitte kayma gerilmesi tarafsız eksende maksimum, üst ve alt liflerde sıfırdır.

Kayma gerilmesi ile normal gerilmeNormal GerilmeBir kesit düzlemine dik yönde etkiyen, çekme veya basınç olarak ortaya çıkan gerilme türü. arasındaki ilişki, gerilme durumunun kesit doğrultusuna bağlı olarak nasıl değiştiğini gösteren Mohr dairesiMohr Dairesi (Mohr Çemberi)Bir noktadaki gerilme durumunun, farklı kesit doğrultularına göre nasıl değiştiğini gösteren, normal ve kayma gerilmesi eksenlerinde çizilen grafik yöntem. yoluyla incelenir; belirli bir açıda normal gerilmenin maksimum, kayma gerilmesinin sıfır olduğu asal gerilmeAsal GerilmeBir noktadaki gerilme durumunun, kayma gerilmesinin sıfıra düştüğü özel eksen takımında ifade edilen, o noktadaki en büyük ve en küçük normal gerilme değerleri. yönleri bulunabilir. Malzemenin kayma gerilmesi altındaki rijitliği, kesme modülüKesme ModülüBir malzemenin elastik bölgede kayma gerilmesi ile kayma şekil değiştirmesi arasındaki orantı sabiti. ile ifade edilir ve bu değer, elastisite modülüElastisite ModülüBir malzemenin elastik bölgede gerilme ile şekil değiştirme arasındaki orantı sabiti; malzemenin rijitliğini niteleyen temel özellik. ile Poisson oranına bağlı bir ilişkiyle hesaplanabilir.

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.