Göçme Mekanizması

EN: Collapse Mechanism

Bir taşıyıcı sistemde yeterli sayıda plastik mafsal oluşarak sistemin bir bütün olarak stabilitesini kaybetmesine yol açan hareket biçimi.

Göçme mekanizması, bir taşıyıcı sistemde yükler artmaya devam ederken yeterli sayıda ve konumda plastik mafsalPlastik MafsalBir elemanın belirli bir kesitinde donatının akmasıyla oluşan, büyük dönmelerin sabit moment altında biriktiği idealize edilmiş bölge. oluşarak, sistemin daha fazla yük taşıyamaz hale gelip bir bütün olarak (veya bir bölgesinde) stabilitesini kaybettiği hareket biçimidir. Bir sistem göçme mekanizmasına ulaştığında, ek bir yük artışı olmadan deformasyonlar sınırsız şekilde artar.

Göçme mekanizmasının nasıl oluşacağı, tasarım açısından kritik önem taşır: kapasite tasarımıKapasite TasarımıYapının belirli elemanlarında sünek davranış sağlanırken, diğer elemanların bu davranışa yetecek dayanımda tasarlanması ilkesi. ilkesi ve güçlü kolonKolonAğırlıklı olarak eksenel basınç kuvveti taşıyan, düşey ve yatay yükleri kirişten temele aktaran düşey taşıyıcı eleman.-zayıf kirişKirişAğırlıklı olarak eğilme momenti ve kesme kuvveti taşıyan, döşeme yüklerini kolon veya perdelere aktaran yatay taşıyıcı eleman. şartı, hasarın kirişlerde yoğunlaşan, sünek ve enerji tüketme kapasitesi yüksek bir “kiriş mekanizması” şeklinde gelişmesini; kolonlarda veya tek bir katta yoğunlaşan kırılgan bir “kat mekanizmasını” (kritik kat mekanizması kontrolüKritik Kat Mekanizması KontrolüDeprem sırasında hasarın tek bir katta yoğunlaşarak ani bir kat göçmesine yol açıp açmayacağının, kat mekanizması oluşum riskine karşı yapılan kontrolü.) ise önlemeyi hedefler. Doğrusal olmayan statik analizlerde kapasite eğrisinin son noktası, sistemin göçme mekanizmasına ulaştığı anı temsil eder.

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.