Yatay Yük Dağılımı

Yatay yükYatay YükDeprem veya rüzgar gibi etkilerden kaynaklanan, yapıya yatay doğrultuda etkiyen ve taşıyıcı sistemin yanal rijitliğini zorlayan yük türü. dağılımı, bir kata etkiyen toplam yatay yükün (deprem veya rüzgar kuvveti), o kattaki düşey taşıyıcı elemanlar (kolonKolonAğırlıklı olarak eksenel basınç kuvveti taşıyan, düşey ve yatay yükleri kirişten temele aktaran düşey taşıyıcı eleman., perde) arasında hangi oranlarda paylaşılacağını ifade eder. Bu paylaşım, döşemenin kendi düzlemindeki rijitliğine bağlıdır: betonarme döşemeler gibi “rijit diyaframDiyaframDöşeme veya çatı düzleminde oluşarak yatay yükleri düşey taşıyıcı elemanlara (perde, çerçeve) aktaran rijit düzlem elemanı.” davranışı gösteren döşemelerde yatay yük, elemanların göreli yatay rijitliklerine (ve rijitlikRijitlikRijitlik, bir elemanın veya yapının yük altında ne kadar az şekil değiştirdiğini gösteren özelliktir; aynı yük altında daha az yer değiştiren sistem daha rijittir. merkezine olan uzaklıklarına, burulmaBurulmaBir elemanın ekseni etrafında dönme eğilimi yaratan, kesitte kayma gerilmesi doğuran dış moment etkisi. etkisi nedeniyle) orantılı olarak dağılır.

Rijitliği daha yüksek olan bir eleman (örneğin bir perde duvarPerde DuvarYatay yükleri (deprem, rüzgâr) rijitliği ve dayanımıyla karşılayan, düzlem içi davranışı baskın olan betonarme duvar elemanı.), aynı kattaki daha esnek bir kolona göre yatay yükün çok daha büyük bir kısmını üstüne çeker; bu nedenle bir perde duvarın veya çok rijit bir kolonun sisteme eklenmesi, komşu elemanların üzerindeki yükü azaltırken kendi üzerine düşen yükü önemli ölçüde artırır. Yatay yük dağılımının doğru hesaplanması, hem her elemanın kendi payına düşen kuvvete göre güvenli tasarlanması hem de rijitlik merkezinin doğru belirlenerek burulma düzensizliğiBurulma Düzensizliği (A1)Bir kattaki maksimum göreli kat ötelemesinin, o kattaki ortalama göreli ötelemeye oranının (η_bi) 1.2'den büyük olması durumunda ortaya çıkan planda düzensizlik türü. kontrolünün yapılabilmesi için kritik önemdedir.