İkinci Mertebe Gösterge Katsayısı[1]AFAD (2018). Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği. Madde 4.9.2 ve Denklem 4.35.Kaynağa Git

EN: Second-Order Indicator

Diğer adları: İkinci Mertebe Gösterge Değeri

Bir katta düşey yüklerin ötelenmeyle oluşturduğu ikinci mertebe etkinin büyüklüğünü ölçen boyutsuz gösterge.

İkinci mertebe gösterge katsayısı, TBDY 2018’de “ikinci mertebe gösterge değeri” adıyla tanımlanır. Bir deprem doğrultusunda ii katı için:

θII,i=(Δi)ort∑k=iNwkVihi\theta_{II,i}= \frac{(\Delta_i)_{\mathrm{ort}}\displaystyle\sum_{k=i}^{N} w_k} {V_i h_i}

bağıntısı kullanılır. (Δi)ort(\Delta_i)_{\mathrm{ort}} kolonKolonAğırlıklı olarak eksenel basınç kuvveti taşıyan, düşey ve yatay yükleri kirişten temele aktaran düşey taşıyıcı eleman. ve perdelerdeki azaltılmış göreli kat ötelemelerinin kat içi ortalaması, wkw_k kat ağırlığı, ViV_i kat kesme kuvvetiKesme KuvvetiBir kesitin bir tarafındaki kuvvetlerin, kesite paralel bileşkesi; kesitte kayma gerilmesi doğuran iç kuvvet. ve hih_i kat yüksekliğidir.

Gösterge, ilgili doğrultuda her kat için hesaplanır. Yönetmelikteki sınırlar ve gerekiyorsa uygulanacak büyütme, taşıyıcı sistemTaşıyıcı SistemBir yapıya etkiyen düşey ve yatay yükleri zemine aktaran elemanların oluşturduğu bütün. parametreleriyle birlikte değerlendirilir. Hesapta öteleme ve kuvvetlerin aynı yükleme ve model esasından alınması gerekir. TBDY Denklem 4.36’ya göre en büyük gösterge değeri 0,12 D/(ChR)0{,}12\,D/(C_hR) sınırını aşmıyorsa ikinci mertebe etkilerinin tasarıma esas iç kuvvetlerde ayrıca dikkate alınması gerekmez. Sınır aşıldığında iç kuvvetler ikinci mertebe büyütme katsayısıyla artırılır veya sistemin rijitliği artırılarak hesap yenilenir.

Bu terim hakkında detaylı yazıP-Delta Etkisi Nedir? İkinci Mertebe Hesap →

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Anabilim Dalları

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.