Bulon

Bulon, iki veya daha fazla çelik yapı elemanını, somunla sıkılarak bir araya getiren, genellikle yüksek dayanımlı çelikten üretilmiş silindirik bağlantı elemanıdır. Kaynaklı birleşimlerin aksine söküp takılabilir olması, saha montajını kolaylaştırır ve kalite kontrolünü basitleştirir. Bulonlu birleşimler iki temel mekanizmayla çalışabilir: sürtünmeli (ön germeli bulonun sıkışmasıyla oluşan sürtünme kuvvetinin kaymayı önlemesi) veya kesme/ezilme türü (kuvvetin doğrudan bulon gövdesinde kesme ve levha deliğinde ezilme gerilmesi olarak taşınması).

Yüksek dayanımlı bulonlar (örneğin 8.8 veya 10.9 sınıfı), belirli bir ön germe kuvvetiyle sıkılarak sürtünmeli birleşimlerde kaymasız davranış sağlar; bu, özellikle deprem ve yorulmaYorulmaBir malzemenin veya kesitin, tek seferde taşıyabileceğinden çok daha küçük gerilme genlikleriyle, tekrarlı yükleme sonucu zamanla dayanımını kaybetmesi. etkisindeki birleşimlerde tercih edilir. Bulon sayısı, çapı ve yerleşim düzeni (kenar ve bulon arası mesafeler), hem birleşimin taşıma kapasitesini hem de levhada blok kesmeBlok KesmeBulonlu veya kaynaklı bir birleşimin çevresindeki malzeme bloğunun kesme ve çekme etkilerinin birlikte oluşturduğu kırılma biçimi. gibi ikincil göçme modlarını önleyecek şekilde belirlenir.

“Cıvata” ve “bulon” günlük dilde çoğu zaman eşanlamlı kullanılsa da, yapı mühendisliğinde ayrım genellikle kullanım yerine göre yapılır: “cıvata” daha çok küçük çaplı, ikincil veya hafif yüklü bağlantılar (cephe elemanı, korkuluk, ekipman sabitleme gibi) için tercih edilen genel bir terimken, ana taşıyıcı sistemTaşıyıcı SistemBir yapıya etkiyen düşey ve yatay yükleri zemine aktaran elemanların oluşturduğu bütün. birleşimlerinde standart olarak yüksek dayanımlı “bulon” terimi kullanılır. Hafif yüklü cıvatalı bağlantılarda genellikle ön germe şartı aranmaz ve birleşim doğrudan kesme-ezilme mekanizmasıyla çalışır; bu nedenle bu tür bağlantılar dinamik veya tersinir yükler altında gevşemeye karşı ek kilitleme önlemleri (kilit somunu, pul, kaynaklı sabitleme) gerektirebilir.