Basınç Gerilmesi

Basınç gerilmesi, bir malzemeye veya kesite etkiyen basınç kuvvetinin kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemeyi sıkıştırmaya ve boyunu kısaltmaya çalışan gerilmeGerilmeBir kesite etkiyen iç kuvvetin, kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemenin iç direncini ifade eden temel mukavemet büyüklüğü. türüdür. BetonBetonÇimento, agrega (kum, çakıl) ve suyun belirli oranlarda karıştırılmasıyla elde edilen, zamanla sertleşerek yüksek basınç dayanımı kazanan kompozit yapı malzemesi. gibi malzemeler basınç gerilmesi altında yüksek dayanım gösterirken (çekme dayanımının kat kat üzerinde), çeliğin basınç ve çekme dayanımı büyük ölçüde simetriktir; bu farklılık, betonarmenin donatı ile güçlendirilmesinin temel nedenlerinden biridir.

Basınç gerilmesi altındaki narin elemanlarda (kolonlar, çubuklar), gerilme malzeme dayanımına ulaşmadan önce burkulmaBurkulmaİnce cidarlı veya narin bir elemanın basınç altında, malzeme dayanımına ulaşmadan ani bir yana sapma ile stabilitesini kaybetmesi. yoluyla stabiliteStabiliteBir yapının veya elemanın, dengesini bozan küçük bir etki sonrasında yeniden denge konumuna dönebilme ya da bu konum civarında kalabilme özelliği. kaybı yaşanabilir; bu nedenle basınç gerilmesi kontrolü, yalnızca malzeme dayanımıyla değil, elemanın narinliğine bağlı burkulma dayanımıyla da birlikte değerlendirilmelidir. Eğilme etkisindeki kesitlerde ise basınç gerilmesi, tarafsız eksenin bir tarafında oluşur ve karşı taraftaki çekme gerilmesiyle birlikte kesitin eğilme momentini dengeler.