Yorulma Dayanımı

EN: Fatigue Strength

Bir malzeme veya detayın, belirli bir gerilme genliğinde çok yüksek sayıda tekrarlı yükleme altında çatlamadan dayanabildiği gerilme sınırı.

YorulmaYorulmaBir malzemenin veya kesitin, tek seferde taşıyabileceğinden çok daha küçük gerilme genlikleriyle, tekrarlı yükleme sonucu zamanla dayanımını kaybetmesi. dayanımı, bir malzeme veya yapısal detayın, belirli bir gerilmeGerilmeBir kesite etkiyen iç kuvvetin, kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemenin iç direncini ifade eden temel mukavemet büyüklüğü. genliğine sahip tekrarlı yükleme altında, öngörülen döngü sayısına (bazı durumlarda pratik olarak sonsuz sayıda tekrara) kadar çatlama olmadan dayanabildiği gerilme sınırıdır. Yorulma dayanımı yalnızca malzemenin kendisine değil, büyük ölçüde detayın geometrisine bağlıdır: kaynak dikişiKaynak DikişiKaynak işlemi sonucunda oluşan, iki parçayı birbirine bağlayan ergitilmiş metal şeridi., delik kenarı veya ani kesit değişimi gibi gerilme yoğunlaşması yaratan noktalar, düz bir levhaya kıyasla çok daha düşük bir yorulma dayanımı sergiler.

Bu nedenle yorulma tasarımı, statik dayanım kontrolünden farklı bir yaklaşım gerektirir: tasarımcı, akma veya kopma dayanımını değil, S-N eğrilerinden (gerilme genliği ile döngü sayısı arasındaki ilişki) elde edilen, detay kategorisine özgü yorulma dayanımını kullanır. Köprüler, vinç yolları ve rüzgar türbini yapıları gibi tekrarlı yüke maruz sistemlerde, kaynaklı birleşimlerin yorulma kategorisinin doğru belirlenmesi ve kritik detaylarda gerilme yoğunlaşmasının azaltılması, yapının ömür boyu güvenliği açısından belirleyicidir.

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.