İçsel Sürtünme Açısı
EN: Angle of Internal Friction
Kohezyonsuz veya kısmen kohezyonlu bir zeminin kayma dayanımının, üzerindeki normal gerilmeyle nasıl arttığını gösteren, Mohr-Coulomb kırılma zarfının eğimini tanımlayan zemin mukavemet parametresi.
İçsel sürtünme açısı, bir zemin kütlesinin tane taneler arasındaki sürtünme ve kenetlenme etkisinden kaynaklanan kayma dayanımıKayma DayanımıBir kesitin kesme kuvvetine karşı, beton ve enine donatının birlikte sağladığı taşıma kapasitesi. bileşenini tanımlayan temel bir zemin mekaniği parametresidir. Mohr-Coulomb kırılma kriterine göre bir zeminin kayma dayanımı, kohezyonKohezyonKil gibi ince daneli zeminlerde dane partikülleri arasındaki elektrokimyasal çekim kuvvetinden kaynaklanan, normal gerilmeden bağımsız kayma dayanımı bileşeni. ile normal gerilmenin içsel sürtünme açısının tanjantıyla çarpımının toplamı olarak ifade edilir; bu açı, kırılma zarfının yatayla yaptığı eğim açısına karşılık gelir.
Kohezyonsuz zeminlerde (kumlar, çakıllar) dayanımın neredeyse tamamı içsel sürtünme açısından kaynaklanırken, killi zeminlerde kohezyon bileşeni daha baskındır. İçsel sürtünme açısı, laboratuvarda üç eksenli basınç deneyiÜç Eksenli Basınç DeneyiSilindirik bir zemin numunesine kontrollü çevre basıncı ve eksenel yük uygulayarak kayma mukavemeti parametrelerinin belirlendiği, en güvenilir laboratuvar deneyi. veya kesme kutusu deneyiyle, arazide ise dolaylı olarak arazi deneyleri (standart penetrasyon deneyiStandart Penetrasyon DeneyiBir sondaj kuyusu tabanına standart bir örnek alıcının belirli bir ağırlıkla çakılarak zeminin darbe direncinin (N sayısı) ölçüldüğü, en yaygın kullanılan arazi deneyi., koni penetrasyon deneyiKoni Penetrasyon DeneyiStandart bir koni uçlu sondanın, sabit hızla zemine hidrolik olarak itilerek uç direnci ve çevre sürtünmesinin sürekli ölçüldüğü, örselenmiş numune alınmayan hızlı ve yaygın arazi deneyi.) sonuçlarından ampirik korelasyonlarla belirlenir; taşıma gücüTaşıma Gücü (Zemin)Bir zeminin, kesme göçmesine veya aşırı oturmaya yol açmadan güvenle taşıyabileceği maksimum temel basıncı. hesaplarında taşıma gücü faktörlerinin belirlenmesinde ve şevin duraylılığı, aktif toprak basıncıAktif Toprak BasıncıBir istinat duvarının, arkasındaki zeminin genleşerek yer değiştirmesine izin vermesi durumunda ulaşılan, en düşük yanal toprak basıncı durumu. ile pasif toprak basıncıPasif Toprak BasıncıBir istinat duvarının zemine doğru itilmesi durumunda, zemin göçmeden önce ulaşabileceği en yüksek yanal toprak basıncı durumu. hesaplarında doğrudan kullanılan temel girdilerden biridir.
Bu tanım faydalı oldu mu?