Enerji Esaslı Tasarım
EN: Energy-Based Seismic Design
Deprem tasarımını kuvvet veya yer değiştirme yerine, depremin binaya verdiği toplam enerjinin sünek elemanlar ve sönümleyiciler arasında nasıl dağıtılıp tüketileceği üzerinden ele alan alternatif tasarım yaklaşımı.
Enerji esaslı tasarım, klasik kuvvet bazlı (eşdeğer deprem yükü yöntemiEşdeğer Deprem Yükü YöntemiDeprem etkisinin, yapının birinci titreşim moduna dayalı statik bir yatay yük dağılımıyla temsil edildiği, en basit doğrusal elastik deprem hesap yöntemi.) veya yer değiştirmeDeplasmanBir yapı noktasının, yük etkisi altında ilk konumuna göre yaptığı yer değiştirme; yapısal analizin temel çıktılarından biri. bazlı (performansa dayalı) yaklaşımların aksine, depremin bir yapıya girdisini bir enerji miktarı olarak ele alan ve tasarımı bu girdi enerjisinin yapı elemanları arasında nasıl dağıtılıp güvenle tüketileceği üzerinden kurgulayan alternatif bir deprem mühendisliği yaklaşımıdır. Bu yaklaşımda toplam deprem enerjisinin bir kısmı elastik enerji olarak depolanırken, kalanı sünek elemanlarda plastik deformasyon yoluyla veya özel enerji sönümleyiciEnerji SönümleyiciDeprem enerjisini yapısal hasar oluşmadan ısı veya başka enerji biçimlerine dönüştürerek sönümleyen sistem ve elemanların genel adı. cihazlarla ısıya dönüştürülerek tüketilir.
Enerji esaslı tasarımın temel avantajı, sönümleyiciSönümleyiciYapıya eklenen, deprem veya rüzgar sırasındaki hareket enerjisini sönümleyerek kat ötelemelerini ve ivmeleri azaltan mekanik cihaz. (damper) veya sismik izolasyonSismik İzolasyonYapıyı temelinden esnek/sönümlü izolatörlerle ayırarak deprem enerjisinin üst yapıya aktarımını azaltan tasarım stratejisi. gibi enerji tüketici sistemlerin katkısını doğrudan ve tutarlı biçimde tasarıma dahil edebilmesidir; bu nedenle özellikle ek sönümleyici içeren binaların ve yapısal güçlendirmeYapısal GüçlendirmeMevcut bir binanın deprem performansını, taşıyıcı sistemine ek eleman veya güçlendirme ekleyerek istenen düzeye yükseltme işlemi. projelerinin tasarımında tamamlayıcı bir araç olarak kullanılır. Yaklaşım, akademik çevrelerde performansa dayalı tasarımla birlikte değerlendirilen, pratikte henüz kuvvet ve yer değiştirme bazlı yöntemler kadar yaygınlaşmamış bir araştırma ve tasarım alanıdır.
Bu tanım faydalı oldu mu?