Gerilme Analizi

GerilmeGerilmeBir kesite etkiyen iç kuvvetin, kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemenin iç direncini ifade eden temel mukavemet büyüklüğü. analizi, bir yapı elemanına etkiyen iç kuvvetlerin (normal kuvvetNormal KuvvetBir kesite, kesit düzlemine dik (eksen doğrultusunda) etkiyen, çekme veya basınç olarak ortaya çıkan iç kuvvet., kesme kuvvetiKesme KuvvetiBir kesitin bir tarafındaki kuvvetlerin, kesite paralel bileşkesi; kesitte kayma gerilmesi doğuran iç kuvvet., eğilme momentiEğilme MomentiBir kesite etkiyen, kesiti eğmeye çalışan; kesitin bir tarafındaki kuvvetlerin o kesite göre moment toplamından oluşan iç kuvvet.) kesit üzerinde oluşturduğu gerilme dağılımının hesaplanması ve bu gerilmelerin malzemenin dayanımıyla (akma dayanımıAkma DayanımıYapı çeliğinin, elastik davranıştan kalıcı (plastik) şekil değiştirmeye geçtiği gerilme sınırı., beton basınç dayanımıBeton Basınç DayanımıStandart beton numunelerinin eksenel basınç altında taşıyabildiği, betonarme tasarımın en temel parametresi olan gerilme değeri.) karşılaştırılması sürecidir. Bu analiz, klasik elle hesap yöntemleriyle (eğilme formülü, Mohr dairesiMohr Dairesi (Mohr Çemberi)Bir noktadaki gerilme durumunun, farklı kesit doğrultularına göre nasıl değiştiğini gösteren, normal ve kayma gerilmesi eksenlerinde çizilen grafik yöntem.) yapılabileceği gibi, karmaşık geometrilerde sonlu elemanlar yöntemiyle bilgisayar ortamında da yürütülebilir.

Gerilme analizinin amacı, kesitin herhangi bir noktasındaki gerilmenin malzemenin güvenli sınırını (elastik bölgeElastik BölgeBir malzemenin, yük kaldırıldığında hiçbir kalıcı şekil değiştirme bırakmadan ilk haline tamamen döndüğü gerilme-şekil değiştirme aralığı., akma gerilmesiAkma GerilmesiBir malzemenin gerilme-şekil değiştirme eğrisinde elastik davranıştan kalıcı şekil değiştirmeye geçtiği, mukavemet biliminin temel referans gerilme değeri.) aşıp aşmadığını, gerilme yığılmasıGerilme YığılmasıBir kesitte ani geometri değişikliği (delik, çentik, köşe) nedeniyle gerilmenin yerel olarak ortalama değerin çok üzerine çıkması. olabilecek kritik bölgeleri ve elemanın genel güvenlik düzeyini belirlemektir. Betonarme ve çelik yapı tasarımında gerilme analizi sonuçları, kesit kapasitesinin yeterliliğinin değerlendirildiği kapasite tasarımıKapasite TasarımıYapının belirli elemanlarında sünek davranış sağlanırken, diğer elemanların bu davranışa yetecek dayanımda tasarlanması ilkesi. ilkelerinin temelini oluşturur.