Fay Hattı

EN: Fault Line

Yer kabuğundaki kayaçların kırılıp birbirine göre yer değiştirdiği süreksizlik düzlemi.

Fay hattı, yer kabuğundaki kayaç kütlelerinin biriken tektonik gerilmeleri kırılma yoluyla boşalttığı ve bu kırılma düzlemi boyunca birbirine göre ötelendiği süreksizlik yüzeyidir. Fay hareketinin yönüne göre doğrultu atımlı (yatay kayma), normal (açılma/genişleme) ve ters (sıkışma) faylar olarak sınıflandırılır; Türkiye’deki Kuzey Anadolu ve Doğu Anadolu fay hatları başlıca doğrultu atımlı faylardır.

Bir faydaki gerilmeGerilmeBir kesite etkiyen iç kuvvetin, kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemenin iç direncini ifade eden temel mukavemet büyüklüğü. birikimi, kayaçların elastik limitini aştığında ani kırılmayla boşalır ve bu enerji sismik dalgalar olarak yayılarak depremi oluşturur; bu nedenle bilinen aktif fayAktif FayJeolojik olarak yakın bir geçmişte (genellikle son 11.000 yıl içinde) hareket etmiş ve gelecekte tekrar kırılma potansiyeli taşıyan fay. hatlarına yakınlık, deprem tehlike analizinin temel girdilerinden biridir. Fay hatları yüzeyde iz bırakabilir (yüzey kırığı) veya tamamen yer altında kalabilir (gizli/kör fay), bu da haritalama çalışmalarını zorlaştırır. TBDY 2018 ve imar planlamasında, bilinen aktif faylara belirli bir mesafede yapılaşma kısıtlaması getirilmesi bu riskin azaltılmasına yöneliktir.

Bu terim hakkında detaylı yazı Fay Hattı Nedir? Oluşumu ve Anatomisi →

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.