Zemin Sınıfı ZD [1][1]TBDY 2018, Madde 16.4.1, Tablo 16.1

Zemin sınıfı ZD, TBDY 2018’in yerel zemin sınıflandırma sisteminde ortanın alt tarafında yer alan bir sınıftır; orta sıkı ile sıkı kum/çakıl tabakalarını veya çok katı kil tabakalarını kapsar. Tablo 16.1’e göre üst 30 metredeki ortalama kayma dalgası hızıKayma Dalgası Hızı (Vs_30)Zemin yüzeyinden 30 metre derinliğe kadar olan tabakadaki S dalgası hızının ağırlıklı ortalaması; yerel zemin sınıfının belirlenmesinde kullanılan başlıca jeoteknik parametre. $(V$__S)_{30} 180 ile 360 m/s arasında, ortalama standart penetrasyon darbe sayısı $(N_{60})_{30}$ 15-50 arasında, ortalama drenajsız kayma dayanımıDrenajsız Kayma MukavemetiYükleme hızının, boşluk suyu basıncının sönümlenmesine izin vermeyecek kadar hızlı olduğu koşulda ölçülen, doygun killerin kısa vadeli kayma mukavemeti. $(c$__u)_{30} 70-250 kPa arasındadır.

ZD sınıfı, Türkiye’deki büyük şehirlerin (İstanbul, İzmir gibi) alüvyon ovalarında en sık karşılaşılan zemin sınıflarından biridir ve bu nedenle pratikte mühendislerin en fazla tasarım yaptığı zemin koşuludur. Bu sınıftaki zeminlerde deprem dalgaları belirgin ölçüde büyür; F__S ve F_₁ zemin etki katsayıları, harita spektral ivmeSpektral İvmeBelirli bir doğal periyot ve sönüm oranına sahip tek serbestlik dereceli bir sistemin bir depreme verdiği azami ivme tepkisi; S_a(T) ile gösterilir. katsayısının büyüklüğüne bağlı olarak kaya zemine (ZA/ZB) göre yaklaşık 1.5-2 kat daha yüksek değerler alabilir.

ZD sınıfı zeminler üzerinde tasarım yapılırken, zemin büyütmesinin yanı sıra zemin doğal periyodunun bina periyoduyla çakışma (rezonansRezonansBir sistemin doğal titreşim periyodunun, kendisini zorlayan dış etkinin baskın periyoduna yakın olması durumunda tepki genliğinin aşırı derecede büyümesi olgusu.) riski de dikkate alınmalıdır; ayrıca gevşek doygun kum içeren ZD profillerinde sıvılaşmaZemin SıvılaşmasıDoygun gevşek kum zeminlerin deprem sırasında taşıma gücünü kaybederek sıvı gibi davranması. potansiyelinin ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.