Zemin Sınıfı ZC [1]TBDY 2018, Madde 16.4.1, Tablo 16.1

EN: Soil Class ZC

TBDY 2018'in yerel zemin sınıflandırmasında orta sağlamlıktaki zemin sınıfı; çok sıkı kum/çakıl/sert kil tabakalarını veya ayrışmış, çatlaklı zayıf kayaları kapsar.

Zemin sınıfı ZC, TBDY 2018’in yerel zemin sınıflandırma sisteminde ortanın üst tarafında yer alan bir sınıftır; çok sıkı kum, çakıl ve sert kil tabakalarını veya ayrışmış, çok çatlaklı zayıf kayaları kapsar. Tablo 16.1’e göre üst 30 metredeki ortalama kayma dalgası hızıKayma Dalgası Hızı (Vs_30)Zemin yüzeyinden 30 metre derinliğe kadar olan tabakadaki S dalgası hızının ağırlıklı ortalaması; yerel zemin sınıfının belirlenmesinde kullanılan başlıca jeoteknik parametre. (VS)30(VS)_{30} 360 ile 760 m/s arasında, ortalama standart penetrasyon darbe sayısı (N60)30(N_{60})_{30} 50’den büyük, kohezyonlu zeminler için ortalama drenajsız kayma dayanımıDrenajsız Kayma MukavemetiYükleme hızının, boşluk suyu basıncının sönümlenmesine izin vermeyecek kadar hızlı olduğu koşulda ölçülen, doygun killerin kısa vadeli kayma mukavemeti. (cu)30(cu)_{30} 250 kPa’dan büyüktür.

ZC sınıfı zeminler, kaya sınıflarına (ZA, ZB) göre deprem dalgalarını belirgin ölçüde daha fazla büyütür; bu nedenle aynı bölgedeki bir bina için ZC üzerinde hesaplanan tasarım spektral ivmeSpektral İvmeBelirli bir doğal periyot ve sönüm oranına sahip tek serbestlik dereceli bir sistemin bir depreme verdiği azami ivme tepkisi; S_a(T) ile gösterilir. katsayıları (FS, F1 üzerinden), ZA/ZB’ye göre daha yüksek çıkar. Buna karşın ZD ve ZE gibi daha yumuşak sınıflara göre büyütme etkisi sınırlıdır ve genellikle özel zemin davranış analizi gerektirmez (ZF sınıfının aksine).

Türkiye’deki birçok yerleşim alanı, özellikle sıkı alüvyon ve eski taraça çökelleri üzerine kurulu bölgelerde ZC sınıfı zeminlerle karşılaşılır; bu sınıf, kaya zemine göre biraz daha yüksek tasarım yükü gerektirse de, genellikle yüzeysel temellerle ekonomik şekilde inşaata uygun kabul edilir.

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.