Zati Yük (Ölü Yük)

Zati yük (ölü yük), bir yapının taşıyıcı elemanlarının (döşemeDöşemeDüşey yükleri taşıyan, kullanım alanını oluşturan ve yatay yükleri diyafram olarak düşey elemanlara aktaran yatay taşıyıcı eleman., kirişKirişAğırlıklı olarak eğilme momenti ve kesme kuvveti taşıyan, döşeme yüklerini kolon veya perdelere aktaran yatay taşıyıcı eleman., kolonKolonAğırlıklı olarak eksenel basınç kuvveti taşıyan, düşey ve yatay yükleri kirişten temele aktaran düşey taşıyıcı eleman.) ve taşıyıcı olmayan sabit elemanlarının (kaplama, bölme duvar, tesisat, çatı örtüsü) kendi ağırlığından kaynaklanan, zamanla pratik olarak değişmeyen düşey yükDüşey YükYerçekimi etkisiyle aşağı yönde etkiyen, zati yük ve hareketli yükten oluşan temel yük türü. bileşenidir. Hareketli yükün aksine zati yük, yapının tasarım ömrü boyunca sürekli ve neredeyse sabit bir değerde etkir; bu nedenle en doğru şekilde hesaplanabilen yük türüdür.

Zati yük, malzeme yoğunluğu ve eleman geometrisinden doğrudan hesaplanır; ön tasarım aşamasında genellikle standart birim ağırlık değerleri kullanılırken, kesin tasarımda gerçek eleman boyutları ve kaplama detayları üzerinden daha hassas hesaplanır. Deprem yüküDeprem YüküDeprem sırasında yapının kütlesinin ivmelenmesinden kaynaklanan, tasarımda eşdeğer statik veya dinamik kuvvetlerle temsil edilen yatay etki. doğrudan yapının kütlesiyle orantılı olduğundan, zati yükün fazla tahmin edilmesi hem düşey yük tasarımını gereksiz yere ağırlaştırır hem de hesaplanan deprem yükünü büyüterek ekonomik olmayan bir tasarıma yol açabilir; bu yüzden zati yükün doğru ve gerçekçi hesaplanması hem ekonomi hem güvenlik açısından önemlidir.