Performansa Dayalı Tasarım

EN: Performance-Based Design

Bir yapının önceden tanımlanmış performans hedeflerini karşılayıp karşılamadığının, doğrusal olmayan analiz yöntemleriyle doğrudan ve sayısal olarak kontrol edildiği tasarım yaklaşımı.

Performansa dayalı tasarım, standart yönetmelik kurallarına uymanın ötesinde, bir yapının belirli deprem düzeylerinde göstereceği gerçek davranışın (kesit hasar düzeyleri, kat ötelemeleri, plastik dönmeler) doğrusal olmayan analiz yöntemleriyle doğrudan hesaplanıp, önceden belirlenen performans hedefleriyle karşılaştırıldığı bir tasarım/değerlendirme felsefesidir. TBDY 2018, bu yaklaşımı özellikle mevcut binaların değerlendirilmesi ve güçlendirilmesinde (Bölüm 15) sistematik biçimde uygular.

Geleneksel dayanıma dayalı tasarımın aksine performansa dayalı tasarım, “eleman yeterli dayanıma sahip mi” sorusunun ötesine geçerek “yapı bu depremde gerçekte nasıl davranacak, hangi elemanlar ne kadar hasar görecek” sorusuna yanıt arar. Bu nedenle statik itme (pushover) analizi veya zaman tanım alanında doğrusal olmayan analiz gibi daha gelişmiş yöntemler gerektirir; karşılığında ise yapının gerçek kapasitesi ve güvenlik payı hakkında çok daha gerçekçi bilgi sunar.

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.