Öngerme Kaybı

Öngerme kaybı, öngermeli betonÖngermeli BetonYüksek dayanımlı çelik halatların gerilerek betona önceden bir basınç kuvveti uygulanması yoluyla, beton elemanın çekme dayanımının etkin biçimde artırıldığı yapım tekniği. elemanlarda halatlara başlangıçta uygulanan öngerme kuvvetinin, zaman içinde bir dizi etken nedeniyle azalmasıdır. Bu kayıplar; ankrajAnkrajBir yapı elemanını veya istinat sistemini, gerilme altındaki bir çelik halat ya da çubuk aracılığıyla arkadaki sağlam zemine veya kayaya bağlayan destek elemanı. noktalarındaki halat kayması (anlık kayıp), betonun sünmeSünmeSabit yük altında betonun zamanla artan şekil değiştirmesi. ve rötreRötreSertleşmiş betonun, içindeki serbest suyun zamanla ortama buharlaşmasıyla hacminin küçülmesi; bu hareket kısıtlandığında çatlaklara yol açabilen uzun süreli deformasyon. yaparak kısalması (uzun süreli kayıp) ve gerilmiş çelik halatın kendi içinde zamanla gerilmeGerilmeBir kesite etkiyen iç kuvvetin, kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemenin iç direncini ifade eden temel mukavemet büyüklüğü. kaybetmesi (gevşeme) gibi farklı mekanizmalardan kaynaklanır.

Öngerme kaybının doğru tahmin edilmemesi, elemanın servis ömrü boyunca beklenenden daha az etkin öngerme kuvvetine sahip olmasına, dolayısıyla öngörülenden daha erken çatlamasına veya aşırı sehimSehimBir yapısal elemanın düşey yükler altında, orijinal doğrultusundan düşey yönde yaptığı elastik yer değiştirme. yapmasına yol açabilir. Bu nedenle öngermeli betonBetonÇimento, agrega (kum, çakıl) ve suyun belirli oranlarda karıştırılmasıyla elde edilen, zamanla sertleşerek yüksek basınç dayanımı kazanan kompozit yapı malzemesi. tasarımında, anlık ve uzun süreli kayıplar ayrı ayrı hesaplanarak elemanın servis ömrü sonundaki etkin öngerme kuvveti (kalan öngerme) esas alınır; bu yaklaşım, İtalya’daki Morandi Köprüsü gibi bazı öngermeli/kablo destekli yapılarda, öngerme kaybının zaman içinde yetersiz izlenmesinin ne denli ciddi sonuçlar doğurabileceğini gösteren tarihsel örneklerle de gündeme gelmiştir.