Etkin Genişlik

Etkin genişlik, ince ve narin bir plaka elemanının (bir çelik profilin başlığı veya gövdesi, ince bir çelik levha) düzlem içi basınç kuvveti altında yerel plaka burkulmasına uğraması durumunda, elemanın gerçek geometrik genişliğinin tamamının artık tam gerilmeGerilmeBir kesite etkiyen iç kuvvetin, kesit alanına bölünmesiyle elde edilen, malzemenin iç direncini ifade eden temel mukavemet büyüklüğü. kapasitesiyle yük taşıyamadığı, bunun yerine yalnızca kenarlara yakın belirli bir kısmının (etkin genişlik) tam kapasiteyle çalıştığı, ortada kalan kısmın ise gerilme taşımadığı varsayımına dayanan bir hesap yaklaşımıdır.

Bu kavram, burkulmaBurkulmaİnce cidarlı veya narin bir elemanın basınç altında, malzeme dayanımına ulaşmadan ani bir yana sapma ile stabilitesini kaybetmesi. sonrası (post-buckling) davranışı gerçekçi biçimde modellemek için kullanılır: bir plaka elastik burkulma gerilmesine ulaştığında hemen göçmez, kenarlarının hâlâ komşu elemanlarca desteklenmesi sayesinde daha fazla yük taşımaya devam edebilir, ancak bu ek kapasite yalnızca kenarlara yakın “etkin” bölgeye sınırlıdır. Etkin genişlik yaklaşımı, ince cidarlı soğuk şekillendirilmiş profillerin (hafif çelik sistemHafif Çelik Sistemİnce cidarlı, soğukta şekillendirilmiş çelik profillerden oluşan, düşük kendi ağırlığıyla hızlı ve endüstriyel üretime uygun taşıyıcı sistem türü.) ve narin gövdeli/başlıklı sıcak haddelenmiş kesitlerin (4. sınıf enkesit) taşıma kapasitesi hesabında, gerçek kesit alanı yerine etkin kesit alanının kullanılmasının doğrudan temelini oluşturur.