Yerel Zemin Sınıfı [1]TBDY 2018, Madde 16.4.1, Tablo 16.1

EN: Soil Class

TBDY 2018'de zeminin kayma dalgası hızına ve mühendislik özelliklerine göre ZA'dan ZE'ye sınıflandırıldığı, spektrum katsayılarını doğrudan belirleyen sistem.

Yerel zemin sınıfı, TBDY 2018’in bir bina sahasındaki zemini, üst 30 metredeki ortalama kayma dalgası hızıKayma Dalgası Hızı (Vs_30)Zemin yüzeyinden 30 metre derinliğe kadar olan tabakadaki S dalgası hızının ağırlıklı ortalaması; yerel zemin sınıfının belirlenmesinde kullanılan başlıca jeoteknik parametre., standart penetrasyon deneyiStandart Penetrasyon DeneyiBir sondaj kuyusu tabanına standart bir örnek alıcının belirli bir ağırlıkla çakılarak zeminin darbe direncinin (N sayısı) ölçüldüğü, en yaygın kullanılan arazi deneyi. darbe sayısı veya drenajsız kayma dayanımıDrenajsız Kayma MukavemetiYükleme hızının, boşluk suyu basıncının sönümlenmesine izin vermeyecek kadar hızlı olduğu koşulda ölçülen, doygun killerin kısa vadeli kayma mukavemeti. gibi jeoteknik parametrelere dayanarak ZA (sağlam kayadan) ZE’ye (çok yumuşak killi zeminlere) kadar sınıflandırdığı bir sistemdir.

Yerel zemin sınıfı, doğrudan spektrum katsayılarının (Fs, F1) belirlenmesinde kullanılır: sağlam kaya zeminlerde (ZA) deprem dalgaları neredeyse hiç büyümezken, yumuşak zeminlerde (ZD, ZE) dalgalar önemli ölçüde büyür ve genellikle periyodu uzar. Bu nedenle aynı deprem tehlikesine sahip bir bölgede, farklı zemin sınıfları üzerine inşa edilmiş iki bina için hesaplanan tasarım spektrumuTasarım SpektrumuBir binanın deprem etkisi altında tasarımında kullanılan, farklı periyotlardaki ivme taleplerini gösteren yönetmelik eğrisi. ve dolayısıyla tasarım deprem yüküDeprem YüküDeprem sırasında yapının kütlesinin ivmelenmesinden kaynaklanan, tasarımda eşdeğer statik veya dinamik kuvvetlerle temsil edilen yatay etki. önemli ölçüde farklılaşabilir; zemin sıvılaşmasıZemin SıvılaşmasıDoygun gevşek kum zeminlerin deprem sırasında taşıma gücünü kaybederek sıvı gibi davranması. riski taşıyan zeminlerde ayrıca özel zemin etüdüZemin EtüdüBir yapı sahasının zemin ve kayaç özelliklerini sondaj, arazi ve laboratuvar deneyleriyle belirleyen, temel tasarımının dayandığı çalışma. ve iyileştirme önlemleri de gerekebilir.

TBDY 2018, Tablo 16.1’de üst 30 metredeki ortalama kayma dalgası hızına (VS)30(VS)_{30} göre altı yerel zemin sınıfı tanımlar:

SınıfZemin cinsi(VS)30(VS)_{30} [m/s]
ZASağlam, sert kayalar> 1500
ZBAz ayrışmış, orta sağlam kayalar760 – 1500
ZCÇok sıkı kum/çakıl/sert kil veya ayrışmış çatlaklı zayıf kayalar360 – 760
ZDOrta sıkı–sıkı kum/çakıl veya çok katı kil180 – 360
ZEGevşek kum/çakıl veya yumuşak–katı kil< 180
ZFSahaya özel araştırma gerektiren zeminler (sıvılaşabilir, çok kalın yumuşak kil vb.)

Yazar

Yapı Tasarım Akademisi

M.Sc. ETH İnşaat Yüksek Mühendisi

Yapı ve Geoteknik Mühendisliği alanlarında uzmanlaşmış, ETH Zürich mezunu inşaat yüksek mühendisi. Deprem mühendisliği, zemin dinamiği ve yapısal tasarım üzerine odaklanıyor.